ملا محمد مهدى بن على نقى شريف

52

زاد المسافرين ( فارسى )

نگاه دارند و پوست و برگ خيار را در سركه جوشانيده ، مضمضه نمايند يا آنكه پوست خشخاش را در سركه خيسانيده ، مضمضه نمايند . اگر سبب درد دندان رطوبت بلغمى باشد ، علامتش خفت وجع است و سكون با اشياء حاره و اينكه سرخى و ورم ، گوشت بن دندان را باشد و ساير علامات غلبه حرارت مفقود باشد ؛ علاجش خوردن اطريفل صغير است با ايارج فيقرا و مضمضه به سركه كه پودنه و عاقرقرحا در او جوشانيده باشند و صاف كرده باشند . و اگر فلفل را بجوشانند و صاف نمايند و آب آن را در دهان نگاه دارند نافع است . همچنين مويزج را با سركه بجوشانند و مضمضه كنند و يا پوست مار را در سركه جوشانيده ، مضمضه نمايند . و اگر سبب درد دندان ثقب باشد ، يعنى سوراخ شدن و تهى شدن ميان دندان ، علاجش اين است كه عاقرقرحا و افيون و كندر را با شير مخلوط كرده ميان آن را پر كنند يا خربق سياه را با عسل ضم نموده ، معجون كرده ، در ميان دندان بگذارند يا سوراخ دندان را به حضض مكى يا زاج يا به مازو و يا مصطكى و سعد يا به كافور و كافور را شيخ الرئيس مجرب نقل كرده يا مويزج و حلتيت و بوره ارمنى يا بوره و بزر البنج ، از هريك ، دو جزء ؛ و عاقرقرحا و فلفل ، از هر يك ، جزئى ؛ افيون ، سه جزء ؛ اجزاء را كوبيده با هم ضم كرده ميان ثقبهء دندان را پر كند و مضمضه سركه كه پوست بيخ كبر را در او جوشانيده باشند به حدى كه نصف سركه به تحليل رفته باشد نافع است . و مضمضه به سركه كه برگ مورد و گلنار و شبّ يمانى در او جوشانيده باشند ، منع زياد شدن آن مىكند . و گاه است كه به سبب سوراخ دندان ، كرم در ميان آن به هم مىرسد و وجع از آن جهت است ؛ علاجش مضمضه به آب برگ شفتالو و قدرى زراوند طويل كوبيده در دهان گرفتن است و اگر به اين دفع نشود ، بزر البنج ، تخم تره ، از هر